T4, 07 / 2022 16:32 | dang

Trong vòng 2-3 năm trở lại đây ngày càng nhiều các nền tảng hoạt động như một nhà tạo lập thị trường tự động AMM ra đời. Vậy AMM là gì? Nó có những ưu điểm gì? Hãy cùng congngheso247 tìm hiểu nhé!

AMM là gì?

AMM là gì?

AMM (viết tắt của Automated Market Maker) là công cụ tạo lập thị trường tự động. Đây là phương thức giao dịch sử dụng thuật toán để tính toán giá token ngay tại thời điểm mua. 

Cơ chế AMM không có khái niệm người bán, thay vào đó, các smart contract sẽ đóng vai trò là trung gian, người bán bỏ tài sản vào một nơi gọi là Pool thanh khoản, sau đó người mua sẽ swap (Swap là hành động của nhà đầu tư để trao đổi giữa hai hoặc nhiều loại tiền điện tử với nhau) tài sản họ đang có với tài sản trong Pool thông qua smart contract. 

Giống như các sàn giao dịch bình thường khác, AMM có nhiều cặp giao dịch khác nhau nhưng không có lệnh mua hay lệnh bán nào và trader cũng không cần phải tìm kiếm người mua. Thay vào đó, một hợp đồng thông minh sẽ hoạt động với vai trò người thực hiện trong một giao dịch.

Một bể thanh khoản bao gồm 2 loại tài sản trong một cặp giao dịch. Tỷ lệ tương đối của mỗi mã Token trong bể là điều quyết định giá trên lý thuyết của một tài sản cụ thể. AMM trực tuyến đầu tiên có tên Bancor, được thành lập năm 2017, nhưng công cụ phổ biến nhất hiện tại lại là Uniswap, Curve, Kyber, Network và Balancer. 

Tại sao các sàn giao dịch AMM lại ra đời? 

AMM ra đời trong bối cảnh ngành công nghiệp tiền điện tử ngày càng trở mở rộng tầm ảnh hưởng. Một số sàn giao dịch lớn như Binance, Coinbase, Huobi phục vụ khá tốt nhu cầu của trader crypto. Thế nhưng trong quá trình tiếp cận dịch vụ, trader vẫn gặp một số rào cản nhất định. 

Công nghệ blockchain đem đến cho người dùng một môi trường bảo mật và hoàn toàn ẩn danh. Tuy nhiên cuối các sàn giao dịch tập trung, tính ẩn danh lại chưa hề có. Bởi thông qua quá trình tạo lập tài khoản, người dùng vẫn có thể cung cấp thông tin cá nhân và tiến hành bước xác minh danh tính bắt buộc. 

Chính vì vậy, AMM ra đời đã đảm bảo tính bảo mật và riêng tư tuyệt đối cho người dùng. Vì khi đó, người dùng sẽ chỉ cần kết nối ví lưu trữ với nền tảng thanh khoản tự động mà không cần cung cấp thông tin. Ngoài ra với tính bảo mật trên, các nền tảng AMM còn được người dùng đánh giá rất cao khi chưa có sự cố quá lớn gây thiệt hại như một số vụ hack sàn xảy ra trên sàn phi tập trung AMM. 

Ưu điểm và Nhược điểm của AMM

Automated Market Maker

Ưu điểm

Ưu điểm của AMM nằm ở tính ẩn danh, giao dịch tự động, bảo mật, thông tin minh bạch.

Tính ẩn danh

Người dùng hoàn toàn không phải đăng ký tài khoản, cung cấp thông tin cá nhân và xác minh danh tính. Thay vào đó, bạn chỉ cần sở hữu một tài khoản ví điện tử là đã có thể kết nối với sàn AMM, mọi thông tin đều ẩn tan hoàn toàn.

Giao dịch hoàn toàn tự động

Mọi giao dịch trên AMM đều thực hiện hoàn toàn tự động. Vì thế người dùng không cần phải chờ thời gian khớp lệnh. Thay vào đó, trader chỉ cần lựa chọn loại coin muốn giao dịch, ngay sau đó giao dịch sẽ được thực hiện tự động.

Bảo mật cao

Quá trình trao đổi coin diễn ra trực tiếp. Sẽ được chuyển thẳng vào ví lưu trữ đã kết nối của người dùng. Sàn AMM hoàn toàn không giữ coin của người dùng. Vì thế người dùng hoàn toàn không phải lo lắng nguy cơ bị hack như khá lưu trữ trên sàn giao dịch.

Thông tin minh bạch

Mọi giao dịch thực hiện trên AMM đều sẽ được lưu lại vào sổ cái blockchain. Chúng không thể bị thay đổi I nếu không có sự đồng ý của của toàn bộ hệ thống nút xác thực. Thông tin lưu lại trên tay mang tính vĩnh viễn, không thể bị thao túng bởi một ai. Điều này cũng đồng nghĩa Không một ai có thể giao dịch gian lận.

Nhược điểm

Mức trượt giá cao, phí giao dịch đất đỏ và vẫn còn tồn tại mất mát vô thường chính tả bài văn được điểm chính của AMM.

Mức trượt giá cao

AMM có thể cải thiện tính thanh khoản rất tốt nhưng nhưng nó lại chưa thể cải thiện được mức trượt giá cao sao. Đơn cử như khi bạn lấy quá nhiều một loại tiền mã hóa nào đó, đương nhiên giá cả của chúng sẽ tăng lên.

Theo công thức k = X× Y thì giá trị của k không đổi. Chính vì thế X và Y phải luân phiên tăng giảm cho nhau, anh sẽ không bao giờ cùng tăng hoặc giảm. Nhờ vào đặc điểm này, AMM thúc đẩy người dùng tham gia gửi tiền vào nhóm thanh khoản.

Rủi ro mất mát 

Tình trạng mất mát này rất hay xảy ra với người đã gửi tiền vào nhóm Pool thanh khoản. Thị trường tiền điện tử vốn luôn tồn tại các biến động mạnh về giá cả. Xu hướng giá cả thay đổi, dung tự chọn rút ra loại tiền giá cao, bỏ vào loại tiền giá trị cao. Điều này khiến Pool thỉnh thoảng hoạt động không hiệu quả.

Phí giao dịch cao

Phần lớn các sàn AMM hiện đều triển khai trên Ethereum. Phí gas trên Ethereum ngày một đắt đỏ, đặc biệt là khi mạng rơi vào tình trạng tắc nghẽn. Phí giao dịch hàng chục USD thực sự quá đắt đỏ.

Cách thức hoạt động của Automated Market Maker

Nhìn chung, AMM là một mô hình rất đơn giản. Có một giá trị không đổi liên kết giữa 2 Token khác nhau trong một sàn giao dịch phi tập trung. Với những nền tảng AMM, cả giá mua và bán đều bằng nhau. Khi ai đó có nhu cầu mua hoặc bán, lệnh giao dịch sẽ được khớp ngay lập tức. Một thuật toán đặc biệt có nhiệm vụ tính toán mức giá cơ sở ở và điều chỉnh theo thực tế. Đối với giao thức Uniswap, giá luôn tính toán theo công thức: 

mô hình AMM

 

Trong đó:

x đại diện cho số điện thoại thông trong nhóm thanh khoản

y số lượng đã thông báo khác

k luôn là một hằng số không đổi. 

Điều đó có nghĩa tổng thanh khoản không bao giờ thay đổi.

Hiểu cho chính xác thì AMM không hề tồn tại bất kỳ lệnh mua hoặc bán nào cả. Cơ chế hoạt động của nó chỉ là đơn thuần người dùng gửi tiền vào nhóm thanh khoản có chứa hai loại tiền điện tử bất kỳ. Sau đó lệ rút ra một loại tiền điện tử khác. Quá trình rút một loại tiền điện tử ra đã tác động đến tỷ lệ trong công thức vừa nêu. Vì thế giá các loại thông báo cũng thay đổi theo.

Giả dụ: Trong một nhóm thanh khoản có 1.000 đồng USDT và 1.000 đồng DAI. Trader sẽ gửi vào nhóm tài khoản này 100 đồng DAI với hy vọng có thể rút ra đồng USDT. Lúc này, tỷ lệ giữa hai loại tiền điện tử đã thay đổi (số lượng USDT đã tăng). Giá cả của tiền điện tử trong nhóm thành phần đó sẽ tăng lên nếu bạn muốn rút chúng.

Bài viết cùng chuyên mục